Schriftelijke vragen die zijn gesteld en dat is gebeurd door zij is ter belang. Die hebben vragen gesteld over de starterslening. Mevrouw van Kippersluis en ik geef voor de beantwoording het woord.

Wethouder Hoogstraten, ja, dank u wel, voorzitter. Naar aanleiding van de beantwoording van de vragen over de starterslening zijn aanvullende vragen gesteld. Eigenlijk, als ik ze mag samenvatten, gewoon de zorg dat we als gemeente iets ondersteunen waar op een bepaalde manier oneigenlijk gebruik van wordt gemaakt. Ja, de starterslening is echt bedoeld om jonge mensen die net dat laatste stukje missen wel te kunnen helpen bij de aankoop van een eerste woning. Sommige starters hebben voldoende inkomen om een woning verantwoord te kunnen betalen, maar komen er eigenlijk net een stukje hypotheek tekort en met de starterslening overbruggen we precies dat gat. En zo voorkomen we dat mensen buiten de boot vallen, dus de gewone starters echt een kans geven op die woningmarkt. Belangrijk is ook wel om te zeggen dat het echt geen subsidie is. Het gaat over een revolverend fonds. Dat betekent dat de starters de lening volledig terugbetalen en dat het geld daarna opnieuw kan worden ingezet voor andere starters. De gemeente houdt dus grip op de middelen en er wordt geen publiek vermogen weggegeven. En dat een starter met een starterslening bij de verkoop soms overwaarde opbouwt, ja, dat komt gewoon door de markt, net zoals dat geldt voor iedere woningeigenaar. De starter loopt ook het volledige risico als de waarde zou dalen. Kortom, de starterslening helpt de starter die het net niet redt. Wel is het altijd goed om als gemeente regelmatig te kijken of het beleid moet aanpassen, dus dat geldt ook voor de starterslening en al eerder is aan u meegedeeld dat we in 2027 in ieder geval de starterslening weer gaan evalueren. Dan was er een vraag, hè? Van de zes afgeloste leningen zijn er vijf afgelost binnen de eerste drie jaar. De vraag is, hoeveel van de zes afgeloste leningen zijn afgelost binnen de drie jaar van de starterslening? Van de zes afgeloste leningen zijn er vijf afgelost binnen de eerste drie jaar en dan wordt er eigenlijk gevraagd welk percentage op tijd terugbetaalt, hè? Wanneer wordt op tijd terugbetaald en zijn er problemen voorzien bij het verstrekken van nieuwe leningen? Nou, we houden op zich geen percentages bij, maar er zijn in Zeist geen signalen dat er problemen zijn met aflossen en landelijk zien we dat het terugbetaalpercentage op bijna 100% zit. Het SVN voert na de eerste drie jaar een hertoets uit en past de maandlasten aan aan het daadwerkelijke inkomen van de starter. Dus op het moment dat na drie jaar je rente moet gaan aflossen of de lening moet gaan aflossen, wordt er opnieuw een toets gedaan om te kijken wat de aflossingsmogelijkheden zijn. En mocht het inkomen onvoldoende zijn, dan kan er eventueel ook nog uitstel gegeven worden en betalingsproblemen vormen geen risico voor het kunnen verstrekken van een nieuwe lening. Dus we hebben daar voldoende borging in. Dan is de vraag of bij het verstrekken van de lening een toetsing wordt gedaan op het inkomen en vermogen. Indien die toereikend zijn, dan kan je een huis kopen. Is er een mogelijkheid waar geen? Nou ja, eigenlijk is het opnieuw belangrijk om te benadrukken dat de starterslening heel zorgvuldig is ingericht juist om die financiële risico's te voorkomen. Zowel voor de starter als voor de gemeente. We hebben er echt geen baat bij om een lening te verstrekken die uiteindelijk niet terugbetaald kan worden of iemand in de problemen brengt. De lening wordt alleen verstrekt als iemand kan laten zien dat hij of zij de totale financiering verantwoord kan dragen. Dat wordt door het SVN getoetst op basis van actuele inkomens- en vermogensgegevens volgens de landelijke normen en de eerste drie jaar zijn zonder maandlasten geen cadeau, maar een tijdelijke overbrugging om starters in hun beginjaren financiële ruimte te geven. Dus vaak zie je dat iemand ook aan het begin van zijn carrière zit en na drie jaar gewoon wat meer inkomen opbouwt, wat meer carrière maakt en op die manier ook wat meer ruimte krijgt om dus die lening te kunnen gaan aflossen. En na drie jaar kijkt dus SVN opnieuw naar het inkomen en past de maandlasten aan aan het daadwerkelijke inkomen. Zo voorkomen we dus die betalingsproblemen. Wat is er? Wat is uiteindelijk de procedure als uiteindelijk blijkt dat de lening niet terugbetaald kan worden? Nogmaals, het is dus goed beveiligd tegen financiële risico's. Het is een tweede hypotheek op de woning. Als een starter betalingsproblemen krijgt, wordt altijd eerst naar het actuele inkomen gekeken en dankzij de inkomensonafhankelijke hertoets kunnen de maandlasten tijdelijk worden aangepast en zo wordt ook voorkomen dat problemen onnodig escaleren en bij verkoop van de woning wordt natuurlijk altijd de eerste reguliere hypotheek afgelost en daarna de starterslening. En de starterslening kan alleen worden afgesloten in combinatie met de Nationale Hypotheek Garantie, dus een vangnet op het moment dat er problemen ontstaan bij het aflossen van de hypotheek. Kortom, het is ontzettend veilig. We zien ook dat het veilig werkt en het helpt mensen echt om dat extra stapje te kunnen zetten om dat huis te kopen en om die hypotheek te kunnen aangaan. Ik hoop dat daarmee de laatste zorgen zijn weggenomen. Dank voor de uitgebreide beantwoording.

Weggenomen. Dank voor de uitgebreide beantwoording. Is er nog behoefte aan een verduidelijkende vraag op één van de punten, mevrouw van Kippersluis?

Ja, ik heb heel veel vragen, maar ik zal me beperken tot één vraag. Als iemand binnen 3 jaar een zodanig inkomen weet te verwerven dat hij 35.000 kan aflossen, betekent dat dat hij dan meer dan 10.000 per jaar extra loon is gaan verdienen. Staatsloterij of Lotto, het maakt allemaal niet uit, maar ik vind het heel moeilijk voor te stellen dat iemand aan het begin van zijn carrière na 3 jaar € 35.000 meer verdient, want dat is in feite wat u zegt.

Ik kijk naar de wethouder

Voor de beantwoording, nou, er kunnen andere redenen zijn waarom de lening is afgelost, bijvoorbeeld door de verkoop van een woning dat die gewoon weer is afgelost. En daarmee is de lening ook weer vrijgekomen. Dat kan natuurlijk van alles gebeuren in een mensenleven waardoor je de woning weer verkoopt.

Oké, dank u wel. Dan sluiten we het blokje over de vragen naar aanleiding van de schriftelijke vragen af. En dan gaan we door naar het laatste.